پشتونستان 

چالش سياسي افغانستان و پاكستان 

  نوشته : محمد اسحاق فیاض

اولين كتاب تحقيقي و جامع درباره پشتونستان است كه پس از 5 سال تحقيق به تازگي در ايران از چاپ خارج شده است. اين كتاب داراي هفت فصل و يك مقدمه مي باشد.

پشتونستان، سرزمين معمايي و پراز فراز و نشيب هاي خونيني است كه تاريخ 150 ساله منطقه اي را رقم زده  است.

اين كتاب در فصل اول گستره سرزميني وجمعيت پشتونستان را به بررسي گرفته و در فصل دوم مروري برتاريخ مبارزات و شورش هاي صدساله مردم پشتونستان عليه استعمارانگليس دارد و روايت تلخي است ازمعاهدات استعماري كه" سرکار شاه موصوف و سايرخاندان سدوزايی را در ممالک مرقومة العدد، هيچ دعوی نسلاً بعد نسل بطناً بعد بطن نبوده و نخواهد بود !" در فصل سوم هويت خواهي سياسي ناكام پشتونستان بررسي گرديده و درفصل چهارم و پنجم از چالش هاي دامنه دارسياسي ميان افغانستان و پاكستان درطول پنجاه سال اخير سخن رفته است.

پاكستان خود را ميراث دار خط مرزي ديورند در زمان استعمار مي داند، اما دولت و پارلمان افغانستان دريك نمايش خشمگيانه اين معاهده را دربرابر چشمان رسانه هاي جهاني پاره مي كند و براساس وصيت عبدالرحمان خان روياي رسيدن به آبهاي اقيانوس هند را در سر مي پروراندند. فصل ششم و هفتم بررسي جريان افراطي گري و بازي پاكستان با اين آتش درافغانستان است و پشتونستان نقش كليدي در افزايش شعله هاي آتش دارد. درپشتونستان خواسته ها و زبان ها يكي نيست، آن يكي گرفتارانديشه هاي قومي و استقلال پشتونستان است و ديگري غرق درباورهاي مذهبي كه جدايي پشتونستان را از پاكستان بنگلاديش ديگري مي داند. اما با همه تفاوت خواسته ها پشتونستان محوري ترين نقطه در تعيين استراتژي ملي، سياست خارجي و گرايش هاي بين المللي براي افغانستان و پاكستان طي پنجاه سال اخير بوده و مي باشد. براين اساس پشتونستان شاه كليدي براي تجزيه و تحليل تاريخ 150 ساله افغانستان معاصر، درك صحيح تحولات شش سال اخير و منطقه مي باشد. خواندن اين كتاب را براي هموطناني عزيزي كه مي خواهند اوضاع  سياسي و نظامي افغانستان را به صورت درست درك كنند و از آن باخبرشوند، توصيه مي شود .